|
SON DAKİKA |
|
ANA SAYFA |
|
SİTENİZE EKLEYİN |
RADYO DİNLE |
|
|
|
Linkler
|
|
|
 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Namaz Vakitleri
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
8 Kasım 2010 dan beri
|
|
Bugün
|
14249 |
|
Toplam |
8699015 |
|
En Fazla |
78330 |
|
Ortalama |
22305 |
|
Üye Sayısı |
87 |
|
Bugün Üye Olan |
0 |
|
|
|
 |
| |
|
"Selâm"dan "günaydın"a |
|
|
Kanunî devrinin kudretli şairlerinden Fuzûlî'nin, "Selâm verdim, rüşvet değildir deyü, almadılar/ Hüküm gösterdim, yararsızdır deyü, mültefit olmadılar" (önemsemediler) mısralarını da içeren meşhur "Şikâyetnâme"sini hatırlarsınız sanırım.
Kanuni döneminde değil, ama çok sonraki cumhuriyet döneminde, gerçekten
2012-05-22 - 09:22
"Selâm"dan "günaydın"a
Kanunî devrinin kudretli şairlerinden Fuzûlî'nin, "Selâm verdim, rüşvet değildir deyü, almadılar/ Hüküm gösterdim, yararsızdır deyü, mültefit olmadılar" (önemsemediler) mısralarını da içeren meşhur "Şikâyetnâme"sini hatırlarsınız sanırım.
Kanuni döneminde değil, ama çok sonraki cumhuriyet döneminde, gerçekten de devlet memurları verilen selâmı almıyor (belki içlerinden alıyorlardı), üstelik selâm vereni adam yerine saymıyor, işini görmemek için çeşitli bahaneler uyduruyorlardı.
Çünkü bir emirle "Allah'ın selâmı" gitmiş, yerine, daha önceki yazımda belirttiğim gibi, "günaydın-tünaydın" gelmişti.
Ama tabii halk eski alışkanlığını sürdürüyor, alışageldiği selâmda ısrar ediyordu. Aslına bakarsanız "yeni selâm"a ısınamamış, ısınamadığı için de ezberleyememişti. Rahmetli babamdan dinlediğime göre, "günaydın" kelimesini bir türlü hatırlayamayanlar, kelimeyi elli çeşit kalıba sokuyor, aklına ne gelirse söylüyordu.
Kimi "hava aydın", kimi "selâm aydın", kimi "gözün aydın" diyordu.
Arada alışkanlıkla Allah'ın selâmını verenler de çıkıyordu, ama o zaman memurların yüzü ekşiyor, selâm vereni azarlıyor, "Burası devlet dairesi" falan gibi sözlerle ürkütmeye çalışıyor, bu arada âmirleri tarafından görülüp görülmediğini araştırıyor, ancak görülmediğine kanaat getirdikten sonra, verilen selâmı sessizce alıyordu...
Ne de olsa memurlar da bu kültürün çocuklarıydı, muhtemelen onların da içleri kan ağlıyordu.
Fakat devir herkesin bir birinden korktuğu, bir birinden kuşkulandığı bir devirdi. "Hükümetin kolu uzundur, her yere ulaşır" sözü, ürküntünün boyutlarını gösteriyordu.
İddiaya göre üç kişiden biri "hafiye" (sivil polis), iki kişiden biri de "ispiyon"du!
Selâm şeklinin üstüne neden bu kadar gidildi, bilmiyorum (ezan şeklinin üstüne de gidilmişti), ama bir ara muhtarlarla imamların karakola çekildiğini, "günaydın-tünaydın" ayarı çekildiğini, "yeni selâm"ı halka öğretmeleri için baskı yapıldığını, ancak bunun bile pek bir işe yaramadığını biliyorum.
Yaşlılar acı acı gülerek anlatırlardı.
Yine de halk bildiğini okumuştu. Belki de "yeni selâm"ı bir nevi protesto ediyorlardı.
Çünkü onlar sonuçta Osmanlı kültüründen geliyordu.
Osmanlı'nın hayatı duadır! Selâm, fenalıklardan uzak kalınması ve hayatın uzun olması anlamında bir dua olduğuna göre de, Osmanlı'nın hayatı bir nevi selâmdır diyebiliriz...
Selâm, Osmanlı toplumuna öylesine hâkimdir ki, ölülere, hayvanlara, bitkilere, camilere ve hatta boş evlere mahsus selâmlama usulleri bile vardır...
Osmanlı insanı yolda karşılaştığı birine (Müslüman olup olmadığına bakmaksızın) selâm verir, barış huzur ve esenlik dilerdi.
Bunu yalnızca sözle yapmaz, beden dilini de kullanırdı. Bir elini "muhabbetin yüreğimde" anlamında göğsüne bastırır, sonra "yâdın dilimde" anlamında dudaklarına değdirir, oradan da "başımın üstünde yerin var" anlamında başına koyardı.
Bu selâmlaşma usulüne "temenna" denirdi.
Birinin yanından temennasız geçip gitmek, bir topluluğa selâmsız dâhil olmak son derece yadırganan bir durumdu. Osmanlı toplumunda böyle bir duruma şahit olmak hemen hemen imkânsızdı.
Avrupalı gezginlerden Guer şöyle diyor:
"Türklerin pek mükemmel görgü kuralları vardır. Hepsine can-ı gönülden riâyet ederler. Birbirleriyle karşılaştıklarında sağ ellerini göğüslerine götürmek suretiyle selâmlaşırlar. Muhataplarına, müjdeleyici bir surette, yani rütbe ve mevkilerine göre paşa, ağabey ve sultan gibi vasıflarıyla hitap ederler."
Brayer, hayranlıkla aynı hususiyeti dillendiriyor:
"Diyebilirim ki Osmanlıların ahlâkî hususiyetleri, insanı âdeta teshîr eder (büyüler). Yürüyüşlerinin serbestlik ve ihtişamı, misafir kabullerindeki güler yüzlülükleri ve nihayet selâmlığa girip çıkarken riayet ettikleri teşrîfat kurallarının zarafeti karşısında hayran olmamak elde değildir."
Kısacası Sünnet Medeniyeti'nin çocukları sünnet çerçeveli bir hayat yaşarlardı.
Her işe, "Bismillah" eşliğinde başlar, "Tevekkeltü Alellah" ile devam ederlerdi...
Kızınca bağırıp çığırmaz, için için, "Lâ havle" çekerlerdi. Hayrete düşünce, "Hay Allah!", "Lailahe İllaüllah" veya "Allah Allah"; hayretleri biraz daha derinleşmişse, "Fesübhanallâh!", haksızlığa uğramışlarsa "Hasbünallâh! (ve ni'mel-vekîl), gözleri yılarsa "Neuzubillah!" derlerdi.
Tüm olumsuzlukları "Tövbe estağfurullah" diye tövbe ile göğüslerlerdi...
Bedduaları bile dua kokuluydu: "Hay Allâh ıslah etsin!" ya da, "Allah iyiliğini versin!", bilemediniz, "Allah bildiği gibi yapsın" diyerek muhataplarını Allah'a havale ederlerdi.
Bir haksızlığa uğradıklarında, "Yâ sabır!" çekerlerdi...
Tekke ve zâviyelerinin duvarlarında "Bu da geçer ya hû!", "Vazgeç ya hû!", "Hoş gör ya hû!" şeklinde ikaz levhalar asılıydı.
Ticarethanelerin duvarlarını "Errizku Alellah" âyeti süslerdi...
Çünkü onlar "Devr-i Saâdet yürekli" insanlardı.
Yavuz Bahadıroğlu - Yeni Akit
|
|
Keyword : - |
|
|
|
|
|
DİĞER HABERLER |
|
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
 |
|
|
Atasoy Müftüoğlu
Şanlıurfa'da Atasoy Müftüoğlu rüzgarı
09/05/2012 - 05:32
|
|
|
 |
|
|
Abdurrahman Dilipak
Biz hepimiz İsrafiliz!
21/05/2012 - 05:28
|
|
|
 |
|
|
Abdulhakim Beyazyüz
İslami Hareket Sünnet Merkezli Bir Harekettir
02/03/2012 - 06:56
|
|
|
 |
|
|
Adem Yavuz Arslan
"Bizi bitirecekseniz önce içinizi temizlemelisiniz"
21/05/2012 - 06:03
|
|
|
 |
|
|
Abdullah Büyük
Canımız namaz kılmak istiyor mu acaba?
18/05/2012 - 05:52
|
|
|
 |
|
|
Ahmet Altan
İğde ağaçları ve gerçek
21/05/2012 - 06:36
|
|
|
 |
|
|
Ahmet Kekeç
Nasibimizde Hasip Bey varmış
21/05/2012 - 05:36
|
|
|
 |
|
|
Ahmet Taşgetiren
En kötü senaryoya göre
20/05/2012 - 06:36
|
|
|
 |
|
|
Ahmet Turan Alkan
Yüzde 100 millî ve yan sanayi ürünü...
21/05/2012 - 06:17
|
|
|
 |
|
|
Ahmet Varol
Abbas'ın "Dürüst (!)" Hükümeti
19/05/2012 - 05:48
|
|
|
 |
|
|
Akif Emre
Molla Gürani'ye karşı Google hazretleri
19/05/2012 - 06:19
|
|
|
 |
|
|
Ali Bulaç
Sosyal İslam
21/05/2012 - 06:18
|
|
|
 |
|
|
Ali Atıf Bir
TV'de ürün yerleştirmeye evet ama yetmez
20/05/2012 - 06:43
|
|
|
 |
|
|
Ali Karahasanoğlu
Koca koca adamların tercihine bakın!
21/05/2012 - 05:25
|
|
|
 |
|
|
Ardan Zentürk
Beşar’ın savunucusu olmak
21/05/2012 - 05:51
|
|
|
 |
|
|
Alpaslan Kuytul
Kur'ân'ın Kelâmullah Olduğunun Delilleri -4
22/04/2012 - 16:43
|
|
|
 |
|
|
Aziz Üstel
Arkadaşlar bu darbe Türk milletinin bekası için yapılmıştır!
21/05/2012 - 05:49
|
|
|
 |
|
|
Asım Yenihaber
"İrtica"yı o mu "ibda" etti?
21/05/2012 - 05:29
|
|
|
 |
|
|
Cihan Aktaş
Twitter “ak yazı” olabilir mi...
20/05/2012 - 07:02
|
|
|
 |
|
|
Cihad Kayaduman
Müslümanların Tiyatro Yapması Yasaklanmalı
09/05/2012 - 07:13
|
|
|
 |
|
|
Demet Tezcan
Yeni bir Hrant Dink vakası daha yaşanmadan
06/01/2012 - 20:12
|
|
|
 |
|
|
Elif Çakır
Darbeciler bizi anlayışla karşılasın!
20/05/2012 - 06:24
|
|
|
 |
|
|
Emre Aköz
Devlet ve sanat: İcracı mı, destekleyici mi?
08/04/2012 - 09:00
|
|
|
 |
|
|
Engin Ardıç
Kenan bayramı
21/05/2012 - 09:45
|
|
|
 |
|
|
Ersoy Dede
Bir Kamer Genç klasiği
21/05/2012 - 05:34
|
|
|
 |
|
|
Esra Uçar
Evrimle medeniyet yanyana gelemiyor
18/05/2012 - 06:48
|
|
|
 |
|
|
Ergun Babahan
Ruhban Okulu’nda bir öğle yemeği
13/05/2012 - 09:57
|
|
|
 |
|
|
Fehmi Koru
Babanın çamaşır makineli şakası çocuğu öldürecekti
20/05/2012 - 06:23
|
|
|
 |
|
|
Feyza Gümüşlüoğlu
Nerede kalmıştık? Evet, Katar!
11/04/2012 - 07:57
|
|
|
 |
|
|
Fatma Tuncer
Annenin yerini tutar mı?
21/05/2012 - 09:46
|
|
|
 |
|
|
Faruk Köse
Devrim yasaları Anayasaya uygun muydu?
20/05/2012 - 06:00
|
|
|
 |
|
|
Gülay Pınarbaşı
Ölümü hatırda tutmak elzemdir
16/05/2012 - 07:40
|
|
|
 |
|
|
Gültekin Avcı
Kamu Güvenliği Müsteşarlığı neden kurulmuştu?
20/05/2012 - 06:41
|
|
|
 |
|
|
Hamza Türkmen
Suriye’de Stratejik Menfaat mi Kardeşlik ve İnsanlık mı?
12/03/2012 - 11:57
|
|
|
 |
|
|
Hakan Albayrak
Allah'a ısmarladık
11/12/2011 - 08:29
|
|
|
 |
|
|
Hayrettin Karaman
Müslüman aklı için yol birdir
20/05/2012 - 06:26
|
|
|
 |
|
|
Hasan Karakaya
Andıç ve sahtecilik olayı... Akit ne diyorsa o!
21/05/2012 - 05:26
|
|
|
 |
|
|
Hilal Kaplan
Büyük Çerkes Sürgünü
21/05/2012 - 06:01
|
|
|
 |
|
|
Hikmet Genç
Yalaka gazeteciler, ecelin ölüme faydası, kalibre ve kapasite!...
16/05/2012 - 07:00
|
|
|
 |
|
|
İbrahim Karagül
İsrail uçağını kovduk!
18/05/2012 - 06:29
|
|
|
 |
|
|
İbrahim Sediyani
Adem
01/04/2012 - 08:31
|
|
|
 |
|
|
İhsan Dağı
Başkan mı, Başbuğ mu?
18/05/2012 - 06:50
|
|
|
 |
|
|
İskender Pala
Eski Şiraz bahçelerinin bülbülü
15/05/2012 - 06:52
|
|
|
 |
|
|
Kazım Sağlam
Hasan El-Benna ve Müslüman Kardeşler Sempozyumu
07/05/2012 - 06:22
|
|
|
 |
|
|
Kemal Özer
Tohum mezarlığı
27/01/2012 - 17:27
|
|
|
 |
|
|
Kenan Alpay
'Nefes kesen gösteriler' ulusal bayramları kurtarır mı?
21/05/2012 - 05:33
|
|
|
 |
|
|
Mehmet Göktaş
Bir nehirdir bu Sevda, yatağını bulacaktır
19/05/2012 - 07:12
|
|
|
 |
|
|
Mustafa Armağan
Atatürk, Hasan Tahsin'in adını neden anmadı?
20/05/2012 - 06:49
|
|
|
 |
|
|
Merve Kavakçı İslam
Suç, ceza, yaptırım üçgeni
18/05/2012 - 06:01
|
|
|
 |
|
|
Mustafa İslamoğlu
Fitne (2)
17/05/2012 - 07:24
|
|
|
 |
|
|
Mustafa Karaalioğlu
Hem 6 ok hem yeni CHP!
17/05/2012 - 06:28
|
|
|
 |
|
|
Mustafa Özcan
Labisu sevbi'z zur
21/05/2012 - 05:30
|
|
|
 |
|
|
Mustafa Ünal
Rota başkanlık sistemi
18/05/2012 - 06:54
|
|
|
 |
|
|
Nasuhi Güngör
Yeni TOBB, yeni Türkiye
21/05/2012 - 05:47
|
|
|
 |
|
|
Nusret Çiçek
Bir zamanlar düzen karşıtı idiler
17/05/2012 - 05:46
|
|
|
 |
|
|
Nurettin Şirin
Muhammedi İslam İle Amerikancı İslam'da Yol Ayrımı
21/05/2012 - 06:35
|
|
|
 |
|
|
Ramazan Kayan
Davet Günleri
17/12/2011 - 21:38
|
|
|
 |
|
|
Selahaddin E. Çakırgil
'Nasıl olursa olsun, bir birlik' ise; alın size bir 'birlik'..
20/05/2012 - 05:40
|
|
|
 |
|
|
Salih Tuna
Sezen Aksu satın alınmış ama o alınamamış
21/05/2012 - 05:52
|
|
|
 |
|
|
Serdar Arseven
Sayın Başbakan ve Sayın Ali Babacan!..
20/05/2012 - 06:01
|
|
|
 |
|
|
Serdar Demirel
Her şey caizdir!
20/05/2012 - 06:03
|
|
|
 |
|
|
Süleyman Yaşar
İki bakan arasında tansiyon niye yükseldi?
21/05/2012 - 09:44
|
|
|
 |
|
|
Sibel Eraslan
Akıllı Tablet’ten önce öğretmen
18/05/2012 - 06:21
|
|
|
 |
|
|
Şamil Tayyar
Şifre bu paşadır
21/05/2012 - 05:41
|
|
|
 |
|
|
Taha Kıvanç
Bir geziden ilk notlar
21/05/2012 - 05:48
|
|
|
 |
|
|
Yıldız Ramazanoğlu
Başörtülü vekil meselesi
19/10/2011 - 07:07
|
|
|
 |
|
|
Ümit Aktaş
One Minute, Laiklik ve Allahaısmarladık
05/10/2011 - 23:19
|
|
|
 |
|
|
Yasin Aktay
Türkiye'deki Baas lobisi
21/05/2012 - 06:02
|
|
|
 |
|
|
Yıldıray Oğur
Anıtkabir defterini imzalayan gerillalar
21/05/2012 - 05:15
|
|
|
 |
|
|
Yavuz Bahadıroğlu
Süt ve süt tozu
21/05/2012 - 05:32
|
|
|
 |
|
|
Yener Dönmez
İyi niyetten anlamamak
19/05/2012 - 05:42
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
|
 |
 |
Türkiye'de Boşanma Sebebleri nelerdir?
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
31 Mayıs akşamı İstanbul'da dev bir yürüyüş gerçekleştireceğiz. İHH İnsani Yardım Vakfı, Mavi Marmara saldırılarının iki
Uluslararası Kafkasya Konferansı'nda gösterilen sineviyon
Merhum şair Dilaver Cebeci, kendi "Kandehar Dağlarında Sabah Namazı" şiirini seslendiriyor.. "Açılır zafer yolu ol Fettâ
Hasan el benna ve Musluman Kardesler Sempozyumu tanıtım Filmi 
